Rangkaian Khidmat Awam Negeri Sarawak
A MONTHLY SUPPLEMENT OF RAKAN SARAWAK BULLETIN

(People, events, activities and programmes which make for a total quality-managed Sarawak Civil Service)

ISSN 1394-5726

 
   Online Publisher:
   
 
   Contents provided by:
   
 
SARIKEI: Pusat Pertanian Komersil Wilayah Tengah
maklumat dan foto dibekalkan oleh Pejabat Residen Sarikei

Pemandangan Bandar Sarikei
Pastinya anda mempunyai keinginan untuk berada di sebuah bandar yang tenang, permai dan penduduknya ramah. Jika begitu marilah berkunjung ke Sarikei - bandar yang tersohor kerana kemanisan buah nenasnya.

Tidak keterlaluan jika dikatakan Sarikei turut terkenal kerana kos sara hidup yang rendah berbanding bahagian-bahagian lain di Sarawak.

Sejarah Sarikei

Sehingga kini mungkin tidak ramai yang tahu sejarah di sebalik nama Sarikei. Suatu masa dahulu, bandar Sarikei merupakan pusat menjual dan membeli ayam oleh orang Cina. Pusat jual-beli ayam ini telah menyebabkan wujudnya nama "Sarie-kei", iaitu "sarie" yang bermaksud pusat dan "kie" yang bermaksud ayam dalam bahasa Cina. Perkataan ini sering digunakan merujuk kepada pusat jual-beli ayam di sini serta masyarakat sekeliling telah mengiktiraf nama ini dan ia kekal digunakan sehingga ke hari ini.
Nenas adalah mercu tanda Bandar Sarikei kerana ia adalah produk pertanian yang popular di kawasan ini
Pada awalnya Sarikei ditadbir oleh Bandar Binatang (kini dikenali sebagai Bintangor di Daerah Meradong). Kemudiannya, Sarikei telah diletakkan di bawah pentadbiran Bahagian Sibu, sehinggalah Sarikei dinaik taraf sebagai sebuah bahagian pada 3 April 1973.

Pada masa tersebut, daerah yang berada di bawah jagaannya termasuklah Meradong, Julau, Daro, Matu dan dua daerah kecil iaitu Pakan dan Belawai. Namun selepas 16 Mac 2002, Sarikei hanya mempunyai empat buah daerah iaitu Sarikei, Meradong, Julau dan Pakan (baru dinaik taraf sebagai daerah penuh). Daerah Matu, Daro dan Daerah Kecil Belawai yang sebelum ini di bawah kendalian Sarikei telah diletakkan di bawah bahagian baru iaitu Mukah. Ini berikutan pengisytiharan dua Bahagian baru iaitu Mukah dan Betong.

Bandar yang diasaskan oleh golongan Cina ini merupakan sebuah bandar yang strategik di Batang Rejang. Ianya merupakan tempat persinggahan terutama penduduk dari kawasan-kawasan berhampiran seperti Belawai, Rajang, Matu, Daro, Paloh dan lain-lain. Bahkan untuk ke Sibu melalui jalan air, anda akan tetap singgah di Sarikei. Begitulah juga sebaliknya, jika menggunakan jalan darat sama ada ke utara mahupun ke selatan Sarawak.

Bahagian Sarikei terletak di antara Bahagian Betong, Sibu, Kapit serta Mukah di sebelah persisiran laut. Ianya mudah dihubungi sama ada melalui jalan darat mahupun jalan air.
Bangunan Pejabat Daerah Meradong

Penduduk

Majoriti penduduk Bahagian Sarikei terdiri daripada kaum Iban, diikuti Cina dan Melayu. Berdasarkan Banci Penduduk 2000, jumlah penduduk Bahagian Sarikei ialah 120,877 orang. Populasi tertumpu di Daerah Sarikei dengan 59,043 orang. Daerah-daerah lain iaitu Meradong (29,917 orang), Julau (17,276 orang) dan Pakan (14,637 orang). Dijangka pada tahun 2010 akan datang, jumlah populasi penduduk Bahagian Sarikei adalah 155,621 orang dan sudah tentu kepadatan penduduk yang tertinggi tertumpu di Daerah Sarikei.

Keseluruhan Bahagian Sarikei merupakan 3.5% daripada keluasan negeri Sarawak atau 4,332.35km persegi. Keluasan ini dikongsi oleh daerah-daerah di dalamnya iaitu Sarikei (985km persegi), Meradong (719km persegi), Julau (1,703.39km persegi) dan Pakan (924.96km persegi).

Di bawah pentadbiran Bahagian Sarikei, terdapat 550 buah rumah panjang, 10 buah kampung Melayu dan 7 penempatan utama Cina. Manakala bandar atau pekan yang terdapat di Sarikei ialah Bandar Sarikei, Bandar Bintangor, Pekan Julau dan Pekan Pakan.

Pembangunan Sarikei
Limau – mercu tanda bandar Bintangor yang merupakan produk utamanya


Peredaran masa menyaksikan Sarikei turut berubah dari aspek pembangunan fizikal. Jika dahulu hanya terdapat rumah-rumah atap rumbia berdindingkan kayu, kini tersergam Wisma Jubli Mutiara - bangunan pentadbiran di Bahagian Sarikei.

Walaupun tiada bangunan sehebat Menara Kembar Petronas, namun pembangunan di Sarikei secara keseluruhannya dapat dibanggakan kerana daerah, bandar, pekan, kampung dan rumah panjang dapat dihubungi dengan sistem jalan raya yang baik, saliran perparitan yang baik, serta pembangunan terancang dan seimbang antara daerah-daerah.

Misalannya, sistem jalan raya di Bahagian Sarikei boleh dikatakan adalah yang terbaik di negeri Sarawak. Statistik menunjukkan bagi Bahagian Sarikei, jumlah jalan premix yang sedia ada ialah 191.6 km manakala bagi jalan bitumen ialah 24 km.

Dari segi kemudahan bekalan letrik dan air, rata-rata kawasan yang anda kunjungi menikmati kemudahan ini. Berdasarkan statistik daripada Perbadanan Pembekalan Letrik Sarawak (SESCO) terdapat sejumlah 24,423 orang pengguna yang meliputi kawasan di Sarikei, Meradong, Julau, Pakan* . Bagaimanapun, masih terdapat penduduk yang menggunakan set generator sebagai ganti sistem janakuasa dan sumber SESCO untuk bekalan elektrik. Begitu juga dengan kemudahan bekalan air, mereka yang tinggal di kawasan pedalaman masih mengharapkan air sungai dan air hujan.

Seperti juga bahagian-bahagian lain, Bahagian Sarikei turut mempunyai kemudahan perubatan dan kesihatan. Bahkan dalam memastikan penduduk bahagian ini menikmati kemudahan perubatan dan kesihatan yang lebih selesa, moden serta serba lengkap, projek Hospital Baru Sarikei di bawah Rancangan Malaysia Ke-8 (RMK8) telah mula dibina.

Dari segi kemudahan sukan, Bahagian Sarikei turut mempunyai prasarana sukan yang baik iaitu terdapat dua kompleks sukan yang lengkap dengan trek, dewan sukan dan padang.
Pemandangan Taman Tasik Sarikei

Pembangunan Sumber Manusia


Pembangunan sumber manusia terutama dari aspek pendidikan di Bahagian Sarikei turut dititikberatkan. Sehingga kini, terdapat 110 buah sekolah rendah, 11 buah sekolah menengah dan 1 maktab perguruan yang terletak di Daerah Meradong. Manakala projek-projek pendidikan dan kemahiran yang akan menyusul adalah seperti Kolej Komuniti dan Pusat Giat Mara.

Di bawah sektor yang sama, projek-projek lain adalah seperti Taman Sinar Harapan Sarikei dan Program Pemulihan dalam Komuniti. Projek yang menekankan aspek pembangunan masyarakat ini dilihat dapat membantu meningkatkan kesejahteraan, kemahiran dan pendidikan penduduk tempatan.

Perumahan

Projek perumahan juga dibangunkan sebagai menampung bilangan penduduk yang kian bertambah. Salah satu projek perumahan yang sejajar dengan hasrat kerajaan ialah perumahan kos rendah di Taman Susur Jambu, Sarikei.

Perumahan kos rendah fasa pertama ini telah siap dibina dan telahpun didiami. Bilangan rumah kos rendah di penempatan perumahan ini ialah 432 buah rumah, manakala bagi rumah jenis kos sederhana ialah sebanyak 180 buah rumah. Di kawasan perumahan berkenaan telah dibangunkan juga sebuah surau, taman permainan, padang permainan, pasar basah mini dan padang bola untuk kegiatan riadah.

Projek projek fasa keduanya pula bakal menempatkan rumah dua tingkat (334 unit), rumah kos sederhana (436 unit), semi-d (58 unit), detached (6 unit) dan rumah kedai (12 unit). Selain itu, projek-projek serupa turut dibina di Meradong, Julau dan Pakan.

Bahagian Sarikei turut diperuntukkan dengan beberapa projek pembangunan bagi memastikan pembangunan yang berterusan di samping menyumbang ke arah menaikan taraf hidup penduduk tempatan. Antara projek-projek pembangunan tersebut ialah Empangan Gerugu, peningkatan dan penurapan jalan masuk Pakan, projek bekalan air, jambatan, rumah kedai dan sebagainya.

Di samping itu juga, dalam meningkatkan keupayaan jentera kerajaan, beberapa bangunan untuk jabatan baru turut dibina. Antaranya Kompleks Laut Bahagian Sarikei, Pejabat dan Kuarters Imigresen Tg. Manis, Pejabat Penguatkuasa JPJ Sarikei dan Pejabat Pertanian.

Dalam memastikan kegiatan pelancongan tidak ketinggalan, projek seperti pengindahan bandar, lampu jalan dan lanskap turut dilaksanakan.

Pertanian Komersil

Bahagian Sarikei juga berpotensi dibangunkan sebagai kawasan pertanian komersil berikutan kawasan tanah-pamah yang luas dan sesuai untuk sektor pertanian.

Jika dahulu, pengeluaran hasil-hasil tani adalah secara sara diri dan kecil-kecilan, namun di era zaman serba maju ini, sektor pertanian di Sarikei telah dimaju dan dikomersilkan. Ini terbukti berdasarkan angka penggunaan tanah untuk tujuan pertanian iaitu seluas 123,560.79 hektar. Pengeluaran produk pertanian adalah berteraskan buah-buahan serta sayur-sayuran yang dipasarkan untuk pasaran tempatan dan juga luar negara. Antara hasil pertanian yang menyumbang peratusan besar adalah limau (citrus), nenas, getah, kelapa sawit dan lada.

Lada di Bahagian Sarikei misalannya adalah yang terbaik selepas lada di Bahagian Kuching. Keluasan ladang atau kebun lada di Daerah Sarikei sahaja berjumlah 866 hektar. Sehubungan dengan itu juga, terdapat dua jemaah yang mengendalikan pertanian lada iaitu Jemaah Pemasaran Lada Hitam (JPLH) di Sarikei dan sebuah lagi di Meradong yang turut menempatkan makmal pemprosesan lada.

Pengeluaran tani ini tidak terhad kepada yang dinyatakan, bahkan pada tahun lepas Sarikei telah memperolehi nilai pengeluaran sebanyak RM97,546,780.68 atau 1,548.76 tan metrik daripada pengeluaran udangnya.

Selain sektor pertanian, pembalakan juga memainkan peranan penting dalam ekonomi Sarikei. Pada tahun 2001, nilai eksport kayu balak Sarikei adalah RM213,963.67 atau 7,049.9065 tan metrik dan sehingga Julai 2002, nilai eksportnya adalah 126,933.90 atau 4,219.1181 tan metrik.

Perindustrian
Peta pentadbiran Bahagian Sarikei


Pembukaan kawasan perindustrian ringan di Sarikei telah mempelbagaikan lagi sumber ekonomi di Sarikei serta sejajar dengan hasrat negara untuk menjadi negara industri. Kawasan perindustrian tersebut buat masa sekarang menempatkan kilang seramik, dan alat ganti serta aksesori kereta. Dalam memastikan sektor ini berkembang maju, satu pembukaan kawasan industri ringan fasa kedua telah diluluskan di bawah RMK8. Pembukaan kawasan baru ini sudah tentu akan menarik pelaburan dari luar Sarikei dan seterusnya membantu meningkatkan taraf hidup penduduknya.

Tarikan Pelancongan


Hampir di setiap daerah di Bahagian Sarikei mempunyai kawasan-kawasan yang menarik untuk dilawati. Di Daerah Sarikei sebagai contoh, kawasan yang patut dilawati adalah Taman Rimba Sebangkoi. Kawasan seluas 13 hektar ini merupakan kawasan yang sesuai untuk merehatkan fikiran serta lari dari kesibukan harian.

Di sana anda boleh merasai sejuknya air Sungai Sebangkoi. Terdapat kemudahan rumah tumpangan, taman permainan kanak-kanak, tempat berbeku (BBQ) dan jambatan kayu serta tandas. Taman rimba ini juga telah dipilih sebagai pusat istirehat dan rekreasi (Rest & Recreation Commercial Centre) sebagai salah satu tempat persinggahan di sepanjang laluan Pan-Borneo.

Tidak kurangnya jika anda berkesempatan ke Air Terjun Pala Munsoh, Ulu Sarikei. Berlatar belakangkan alam semulajadi, ianya sesuai untuk aktiviti "jungle tracking" dan mandi-manda.

Jika anda inginkan kelainan, anda bolehlah berkunjung ke Ladang Nenas Kg. Bukit Wang. Di sana anda tentu teringin merasai kemanisan buah nenas Sarikei yang sering diperkatakan. Selain daripada tempat-tempat yang dinyatakan, tempat yang tidak kurang menariknya ialah Taman Tasik Sarikei. Kebiasaannya, taman ini menjadi kunjungan orang ramai untuk beristirehat, bersenam dan beriadah bersama keluarga di sebelah petang.

Sekiranya anda berpeluang mengunjungi Julau, anda bolehlah melawat tapak bersejarah iaitu kubu Brooke di Nanga Meluan yang pernah digunakan oleh Rajah Brooke suatu masa dahulu.

Satu lagi kawasan menarik yang patut anda lawati ialah Lanjak Entimau Wildlife Sanctuary di Ulu Mujok. Pengalaman melihat binatang liar dan meredah hutan tidak mungkin dapat disamakan dengan melihat dan berjalan di zoo. Dengan itu pastinya Sarikei juga mampu menjadi satu pusat pelancongan kerana keindahan alam semulajadinya.

Bagi mereka yang datang dari luar Sarikei, kemudahan penginapan bukanlah suatu masalah kerana terdapat hotel serta rumah tumpangan yang kadar sewanya berpatutan dan selesa untuk tujuan penginapan.

Potensi Bahagian Sarikei sebagai sebuah kawasan pertanian sememangnya jelas. Keluasan dan kesesuaian tanah di kawasan Julau dan Pakan merupakan aset berharga untuk kawasan pengeluaran produk pertanian. Manakala Sarikei dan Meradong berperanan penting sebagai kawasan industri makanan, pengilangan dan seterusnya memasarkan barangan tani sama ada untuk pasaran tempatan ataupun pasaran di luar Bahagian Sarikei.

Harga hasil pertanian yang murah pastinya menarik minat, bukan sahaja para pelancong bahkan juga usahawan tani untuk menceburkan diri dalam bidang pertanian secara komersil.

Tidak kenal maka tak cinta. Mungkin pepatah inilah yang paling sesuai untuk menggambarkan Sarikei. Jika anda merasai dan melihat sendiri panorama di Sarikei, tentunya anda berpuas hati dan kenangan seketika di sini akan kekal buat selamanya.

* Angka ini merangkumi kawasan-kawasan Matu, Daro, Belawai dan Tanjung Manis
 
 



Special Focus | News | Teamwork | Sports & Recreation | Know Your Sub-District | Agensi & Anda | Recognising Service Provider | Quality Management


Main Page | Archives: 2007: December 2007 | November 2007 | October 2007 | September 2007 | August 2007 | July 2007 | June 2007 | May 2007 | April 2007 | March 2007 | February 2007 | January 2007

2006: September 2006 - November 2006 | June 2006 - August 2006 | May 2006 | April 2006 | March 2006 | February 2006 | January 2006

2005: December 2005 | November 2005 | October 2005 | September 2005 | August 2005 | July 2005 | June 2005 | May 2005 | April 2005 | March 2005 | February 2005 | January 2005

2004: December 2004 | Sept 2004 - Nov 2004 | June 2004 - August 2004 | May 2004 | April 2004 | March 2004 | February 2004 | January 2004

2003: December 2003 | November 2003 | October 2003 | September 2003 | August 2003 | July 2003 | June 2003 | May 2003 | April 2003 | March 2003 | February 2003 | January 2003

2002: December 2002 | November 2002 | October 2002 | September 2002 | August 2002 | July 2002 | June 2002 | May 2002 | April 2002 | March 2002 | February 2002 | January 2002

2001: December 2001 | November 2001 | October 2001 | September 2001 | August 2001 | July 2001 | June 2001 | May 2001 | April 2001 | March 2001 | February 2001 | January 2001

2000: December 2000 | November 2000 | October 2000 | September 2000 | August 2000 | July 2000 | June 2000 | May 2000 | April 2000 | March 2000 | February 2000 | January 2000

1999: December 1999 | November 1999 | October 1999 | September 1999 | August 1999 | July 1999 | June 1999 | May 1999 | April 1999 | March 1999 | February 1999 | January 1999

1998: December 1998 | November 1998 | October 1998 | September 1998 | August 1998 | July 1998 | June 1998 | May 1998 | April 1998 | March 1998 | February 1998 | January 1998